همارتروز زانو به خونریزی در درون مفصل زانو گفته میشود. این مشکل میتواند باعث ایجاد علائمی مانند زانودرد شود و حرکتدادن زانو را دشوار کند. تشخیص علت و درمان زودهنگام این مشکل بسیار مهم است. در ادامه این مطلب از سایت دکتر بهامین عطار، به هر آنچه که باید درباره این مشکل بدانید؛ مانند علل، علائم، نحوه تشخیص، روشهای درمان و عوارض آن میپردازیم.
همارتروز زانو چیست؟
اگر خون در حفره سینوویال زانو جمع شده باشد، گفته میشود که فرد دچار همارتروز زانو شده است. زانو دارای استخوانها، غضروف و بخشهای دیگر است که همگی با مایع سینوویال پر شدهاند. این مایع باعث میشود که زانو بدون درد حرکت کند. اگر زانو آسیب ببیند یا مشکلی در آن وجود داشته باشد، خون ممکن است در آن جمع شود. این مشکل باعث میشود زانو نتواند عملکرد درستی داشته باشد و علائمی مانند درد، تورم و مشکل در راهرفتن را ایجاد میکند.
علت ایجاد همارتروز زانو
خونریزی مفصل زانو میتواند به دلایل بسیاری رخ دهد. پزشکان با تشخیص علت این مشکل، میتوانند آن را بهتر درک و درمان کنند. دلایل ایجاد این مشکل عبارتاند از:
- آسیبهای تروماتیک: همارتروز زانو اغلب ناشی از زمینخوردن و آسیبهای ورزشی است. این حوادث میتوانند بهصورت قابل توجهی به مفصل زانو آسیب برسانند و باعث خونریزی در آن شوند. افرادی که به این دلیل دچار این مشکل میشوند، باید هر چه زودتر برای جلوگیری از مشکلات بیشتر به پزشک مراجعه کنند
- بیماریها: بیماریهایی مانند هموفیلی میتوانند خطر ایجاد این مشکل را افزایش دهد. این بیماریها از لختهشدن خون جلوگیری میکنند و میتوانند باعث ایجاد علائمی مانند درد و تورم زانو شوند. با درمان این بیماریها، میتوانید این مشکل را نیز درمان کنید
- همارتروز ناشی از داروها: در برخی موارد، برخی از داروها مانند داروهای رقیقکننده خون میتوانند باعث خونریزی در مفاصل شوند. اگر این داروها را مصرف میکنید، حتما هر چند وقت یکبار به پزشک مراجعه کنید تا مطمئن شوید که آنها باعث ایجاد این مشکل نشدهاند
علائم همارتروز زانو
تشخیص سریع علائم همارتروز زانو، برای درمان سریع و صحیح آن ضروری است. علائم این مشکل عبارتاند از:
- درد و تورم: درد شدید زانو، مهمترین علامت این مشکل است که با تورم قابل توجه همراه است. این تورم قابل توجه با نام افیوژن زانو یا آبآوردن زانو شناخته میشود. ازآنجاییکه خون در زانو جمع شده است، مفصل متورم و گرم به نظر میرسد. همچنین درد ناشی از این مشکل شدید است و ایستادن و راهرفتن را دشوار میکند
- کاهش دامنه حرکتی: راهرفتن برای افرادی که دچار این مشکل هستند، دشوار است؛ زیرا، مایعات و خون درون مفصل باعث ایجاد علائمی مانند سفتی زانو و مشکل در خمکردن آن میشوند. این علائم باعث میشوند که سرعت انجام فعالیتهای روزمره کاهش و درد مفصل زانو افزایش یابد
- کبودی و هماتوم: کبودی و هماتوم ناشی از این مشکل اغلب در اطراف پوست زانو قابلمشاهده است. کبودی ممکن است ابتدا کوچک باشد و سپس بهسرعت بزرگتر شود. اگر خون و کبودی را در اطراف زانو مشاهده میکنید، هر چه سریعتر به پزشک معتبری مراجعه کنید
تشخیص همارتروز زانو
تشخیص همارتروز زانو ممکن است دارای مراحل زیر باشد:
- معاینه فیزیکی: در اولین مرحله، پزشکان با بیماران درباره سلامت کلی آنها صحبت میکنند و به دنبال خونریزی در مفصل و علائم دیگری مانند تورم، درد و کاهش دامنه حرکتی میگردند
- آزمایشهای تصویربرداری: در این مرحله، پزشکان آزمایشهای تصویربرداری مانند امآرآی یا سونوگرافی را تجویز میکنند. امآرآی میتواند بخشهای نرم یا سخت زانو را نشان دهد و سونوگرافی نیز برای بررسی لحظهای بخشهای مختلف زانو مناسب است. هر دو این آزمایشها میتوانند به پزشک کمک کنند مایعات درون زانو را بررسی کند
- آنالیز مایع سینوویال: در آنالیز مایع سینوویال، نمونهای از مایع مفصل زانو گرفته میشود. این آزمایش به دنبال خون و دیگر مشکلات در این مایع میگردد. اگر نمونه دارای خون باشد، نشاندهنده خونریزی مفصل است. این آزمایش میتواند به پزشک کمک کند این مشکل را از دیگر مشکلات مفصل زانو تشخیص دهد
درمان همارتروز زانو
روشهای درمان همارتروز زانو میتوانند درد و تورم زانو را کاهش دهند و به زانو کمک میکنند بهتر و با درد کمتری حرکت کند. روشهای درمان این مشکل عبارتاند از:
- داروها: پزشکان ابتدا از داروها برای کنترل خونریزی استفاده میکنند. آنها ممکن است داروهای غیراستروئیدی ضدالتهابی را برای تسکین درد و کورتیکواستروئیدها را برای کاهش تورم تجویز کنند. اگر دچار اختلالات خون هستید، آنها ممکن است داروهایی را برای کمک به لختهشدن بهتر خون به شما بدهند. این داروها به مفاصل شما کمک میکنند بهدرستی کار کنند
- جراحی: اگر داروها برای درمان این مشکل کافی نباشند، عمل جراحی ممکن است به گزینهای ضروری تبدیل شود. پزشکان ممکن است جراحی آرتروسکوپی را برای تمیزکردن مفصل و اصلاح آن انجام دهند. همچنین آنها ممکن است پوشش مفصل شما را بردارند یا مفصل زانوی شما را تعویض کنند. هدف این جراحیها، متوقفسازی خونریزی و درد در زانو است
- فیزیوتراپی: پس از درمان خونریزی مفصل زانو، تقویت زانو بسیار مهم است. فیزیوتراپی به زانو کمک میکند بهدرستی کار کند. متخصصان فیزیوتراپی ممکن است تمریناتی را برای بهبود حرکت، تقویت عضلات و ایمن نگهداشتن زانو به شما آموزش دهند. این تمرینات به شما کمک میکنند احساس بهتری داشته باشید و زانوی خود را سالم نگه میدارند
اگر خونریزی زانو خفیف باشد، میتوانید درد آن را با روشهای درمانی خانگی کاهش دهید. روشهای درمانی خانگی این مشکل عبارتاند از:
- استراحت: استراحت از اهمیت بالایی برخوردار است. از انجام فعالیتهایی که میتوانند به زانو فشار وارد کنند، خودداری کنید. با استراحت به زانوی خود کمک میکنید بدون آسیب بیشتر ترمیم یابد
- استفاده از یخ: ابتدا بسته یخ را درون لباسی قرار دهید تا از آسیبدیدن پوست جلوگیری کنید. سپس آن را به مدت ۱۵ الی ۲۰ دقیقه هر ۲ الی ۳ ساعت یکبار روی زانوی خود بگذارید تا تورم و درد زانو کاهش یابد
- استفاده از باند کشی: باند کشی از زانو حمایت میکند و میتواند به کاهش تورم کمک کند. از باندهای بسیار محکم استفاده نکنید؛ زیرا، میتوانند جریان خون را مسدود کنند
- قراردادن زانو در سطحی بالاتر از سطح قلب: این کار را بهویژه هنگام استراحت انجام دهید تا به تخلیه مایع از زانو کمک کنید
- داروهای مسکن بدون نسخه: استامینوفن و ایبوپروفن میتوانند به کاهش درد زانو کمک کنند؛ ولی، از مصرف بیش از اندازه این داروها خودداری کنید تا دچار عوارض آنها نشوید
اگر درد و تورم زانو شدید هستند، از امتحانکردن روشهای خانگی خودداری کنید و به مطب پزشک معتبری مانند دکتر بهامین عطار بروید تا دچار عوارض این مشکل نشوید. همچنین حتما به توصیههای پزشکان گوش کنید تا از آسیبهای جدید جلوگیری کنید و سرعت بهبودی زانو را افزایش دهید.
حتما بخوانید: آرتروسکوپی زانو
خطرات و عوارض همارتروز زانو
خونریزی داخلی زانو میتواند به مفصل زانو آسیب برساند. خونریزی شدید یا چند خونریزی کوچک میتوانند این آسیب را دائمی کنند. همچنین بافتهای نرم، تاندونها و رباطهای اطراف مفصل زانو ممکن است با گذشت زمان کوچک شوند و دامنه حرکتی مفصل زانو را کاهش دهند. خونریزی مفصل میتواند خطر خونریزی دوباره را افزایش دهد و بهتبع آن، افراد را دچار عوارض زیر کند:
- کاهش قدرت عضلات اطراف مفصل زانو
- درد در هنگام استفاده از مفصل زانو
- درد مفصل زانو حتی در زمان استراحت
- ناتوانایی در انجام فعالیتهای روزمره مانند راهرفتن، حمل وسایل سنگین و بالاوپایینرفتن از پلهها
- آرتریت دژنراتیو که می تواند باعث ازبینرفتن غضروف مفصل زانو شود
جمعبندی
اگر علائمی مانند درد، تورم، کبودی، هماتوم و کاهش دامنه حرکتی را در زانوی خود مشاهده میکنید، ممکن است دچار همارتروز زانو شده باشید. اگر این علائم بدتر میشوند، هر چه سریعتر به پزشک باتجربه و معتبری مانند دکتر بهامین عطار مراجعه کنید؛ زیرا، این علائم ممکن است ناشی از مشکلات خطرناکتری باشند و به درمان فوری نیاز داشته باشند. دکتر بهامین عطار زانوی شما را بادقت بررسی خواهد کرد و بهترین برنامه درمانی را به شما پیشنهاد خواهد داد.
پیش از مراجعه به پزشک، ابتدا علائم و هر گونه تغییر در زانوی خود را در کاغذی یادداشت کنید و همچنین فهرستی از داروهایی که مصرف میکنید، بسازید. این اطلاعات میتوانند به پزشک کمک کنند مشکل شما را بهتر درک کند. همین امروز میتوانید نوبتی را برای ملاقات با دکتر بهامین عطار رزرو کنید و اولین گام را برای بهبود سلامت مفصل زانو و کاهش خطرات همارتروز زانو بردارید.
سوالات متداول
آیا همارتروز زانو همیشه نیاز به جراحی دارد؟
نخیر. اگر بتوانید همارتروز را با داروهای تجویزشده توسط پزشک درمان کنید، نیازی به جراحی نخواهید داشت. اگر این مشکل به مفصل زانو آسیب برساند یا درد ناشی از آن شدید باشد و فعالیتهای روزمره را مختل کند، پزشک ممکن است عمل جراحی را به شما پیشنهاد دهد.
آیا فیزیوتراپی برای همارتروز زانو مفید است؟
بله. فیزیوتراپی میتواند به بهبود همارتروز و جلوگیری از ناهنجاریها کمک کند. در برخی موارد، بیماران ممکن است فقط به فیزیوتراپی نیاز داشته باشند و در موارد دیگر، پزشکان ممکن است این روش درمانی را همراه با جراحی تجویز کنند. متخصص فیزیوتراپی ممکن است از روشهایی مانند تحریک الکتریکی عصب از طریق پوست برای کنترل درد زانو استفاده کند.
چه مدت طول می کشد تا همارتروز زانو بهبود یابد؟
مدتزمان بهبود همارتروز به علت ایجاد خونریزی در مفصل زانوی شما بستگی دارد. اگر خونریزی بهسرعت متوقف شود، این مشکل ممکن است در کمتر از چند روز بهبود یابد؛ ولی، اگر ناشی از دلایلی مانند شکستگی استخوان باشد، بهبود این مشکل چند هفته یا حتی بیشتر طول خواهد کشید. ما به شما پیشنهاد میکنیم که به پزشک معتبری مانند دکتر بهامین عطار مراجعه کنید و از آنها بپرسید که بهبود همارتروز چقدر طول میکشد و چه زمانی میتوانید فعالیتهای فیزیکی خود را دوباره انجام دهید.
