بیماری نقرس کاذب نوعی عارضه ناشناخته است که در آن رسوبات کریستالهای دی هیدرات پیروفسفات کلسیم در غضروف و مفصل ایجاد میشوند. زمانی که رسوب این کریستالهای تجمع یافته در غضروف در مایع مفصل آزاد شوند، شخص درد و تورم را در ناحیه مفصلی احساس میکند. بهطورکلی این بیماری معمولاً در افرادی رخ میدهد که دارای نوسانات عناصر و املاح معدنی در بدن خود باشند. با تمام این تفاسیر این بیماری میتواند دلایل دیگری نیز داشته باشد که در ادامه این مقاله از سایت دکتر عطار آنها را مورد بررسی قرار میدهیم.
نقرس کاذب چیست؟
در یک نگاه کلی آنچه میتوان در پاسخ به سؤال نقرس کاذب چیست بیان کرد، این است که عارضه نوعی بیماری مفصلی است که در آن کریستالهای پیروفسفات کلسیم (CPP) در مفاصل و غضروفها رسوب میکنند و عدم توجه به این موضوع میتواند این بیماری حادتر کند. ازآنجاییکه علائم این بیماری کاملاً شبیه به نقرس است، ازاینروی اسم این بیماری نقرس کاذب مینامند.
علت ایجاد نقرس کاذب
اگرچه علت ایجاد نقرس کاذب هنوز ناشناخته است، اما همانطور که پیشتر نیز اشاره شد این بیماری در اثر ایجاد رسوب کریستالهای دی هیدرات کلسیم پیروفسفات در مفصل آسیبدیده ایجاد میشود و معمولاً این بیماری با افزایش سن در افراد بیشتر مشاهده میشود. بهطورکلی این بیماری وابسته به میزان رسوبات تجمع یافته میتواند بدون علائم و یا دارای علائمی نظیر تورم، التهاب و… در افراد سالخورده بروز کند.
تفاوت نقرس و نقرس کاذب چیست؟
نوع کریستال رسوبی که در که نقرس و بیماری نقرس کاذب مشاهده میشود را میتوان بهعنوان مهمترین تفاوت این دو بیماری دانست، اما با تمام این تفاسیر بیماری نقرس معمولاً در انگشتهای پا مشاهده میشود و این در حالی است که نقرس کاذب اغلب مفاصل بزرگ بدن نظیر زانو را تحتتأثیر خود قرار میدهد.
علائم نقرس کاذب
بهطورکلی احساس درد یکی از مهمترین علائم نقرس کاذب محسوب میشود که باید در اولین فرصت برای تسکین آن اقدام شود، اما با تمام این تفاسیر این عارضه دارای علائم و مشخصههای دیگری نیز هست که ازجمله مهمترین آنها میتوان به تورم، سفتی و گرمی مفاصل بزرگ اشاره کرد. همچنین آنچه در این نوع نقرس مشاهده میشود، حملات مداوم در پی دو هفته است و این حملات میتواند تورم و دردهای مداوم را برای بیمار به همراه داشته باشد.
روش تشخیص نقرس کاذب
اگرچه پزشک با شناخت علائم بیماری نقرس کاذب و معاینات فیزیکی میتواند این بیماری را تشخیص دهد، اما در برخی موارد نمیتوان تنها به معاینات فیزیکی اکتفا کرد، بلکه در برخی موارد بررسی بیشتر اختلال میتواند به پزشک کمک کند تا سریعتر و بهتر روند درمان را آغاز کند. ازاینروی آنچه در ادامه این بخش بررسی میشود، مهمترین روشهای تشخیص نقرس کاذب است.
برداشتن مایع از مفصل
تشخیص با میکروسکوپ یکی قطعیترین راهها برای تشخیص این بیماری محسوب میشود. روش تشخیص در این نوع بیماری به این صورت است که ابتدا از بیمار مایع مفصلی برداشته میشود و سپس این مایع مفصلی در شرایط آزمایشگاه مورد تجزیهوتحلیل قرار میگیرد که بهترین ابزار برای تشخیص این بیماری میکروسکوپ است، چراکه در این بیماری کریستال و بلورهایی تشکیل میشود که با میکروسکوپ کاملاً قابلمشاهده است. جالب است بدانید آنچه بیماری نقرس و نقرس کاذب را از هم متمایز میکند، نوع بلورهای قابلمشاهده در زیر میکروسکوپ است، چراکه در بیماری نقرس کریستالها به شکل سوزنی است؛ اما در نقرس کاذب کریستالها بهصورت لوزی مشاهده میشود.
اشعه ایکس
اشعه ایکس نیز یکی دیگر از روشهای تشخیص این بیماری است، به این صورت که در این روش تشخیصی میزان فرسایش استخوانها و کلسیفیکاسیون در میان بافتهای نرم با اشعه ایکس بهوضوح مشاهده میشود. با توجه بهدقت بالای این روش معمولاً در اغلب مواقع پزشک این روش را برای تشخیص دقیقتر این بیماری پیشنهاد میدهد.
آزمایش خون
آزمایش خون یکی دیگر از روشهای متداول و ارزان برای تشخیص این بیماری شناخته میشود. بهطورکلی در بیماری نقرس سطح اورات خون افزایش مییابد و اسیداوریک در نقرس کاذب طبیعی است. همچنین افزایش میزان گلبولهای سفید خون (WBC) در این بیماری میتواند بهعنوان یکی از مشخصه این بیماری شناخته شود.
چه کسانی به نقرس کاذب مبتلا می شوند؟
اگرچه هم مردان و هم زنان مستعد ابتلا به نقرس هستند، اما بهطورکلی نرخ ابتلا به نقرس کاذب در آقایان بیشتر از خانمها هستند که علت آن نیز ناشناخته است. این بیماری در برخی از آقایان میتواند زمینه بروز التهاب، درد شدید مفصلی و تورم را ایجاد کند.
درمان نقرس کاذب
خوشبختانه درمانهای متعددی برای این عارضه وجود دارد که پزشک میتواند وابسته به شرایط بیمار و پس از بررسی عکس و معاینه فیزیکی یکی از روشهای زیر را پیشنهاد دهد.
استراحت و کمپرس یخ
استراحت و استفاده از کمپرس یخ یکی از رایجترین روشهای درمان نقرس کاذب محسوب میشود، در این روش هیچ دارویی به بیماری پیشنهاد نمیشود و بیمار با استفاده کمپرس یخ میتواند تا حد قابلتوجهی درد و التهاب مفصل را تسکین دهد. همچنین باتوجهبه اینکه در برخی مواقع تورم نیز در مفاصل مشاهده میشود، میتوان مفصل آسیبدیده را بالاتر از قلب قرار داد تا از تورم بیش از حد آن جلوگیری کرد.
استفاده از بریس یا آتل
بهطورکلی بریس ها و آتلها میتوانند با محدودکردن دامنه حرکت تا حد قابلتوجهی درد مفاصل را محدود کنند، اما با تمام این تفاسیر بهتر است از آتلها در مدتزمان کوتاهی استفاده شود؛ چراکه استفاده درازمدت از آنها میتواند منجر به سفتی مفاصل شود.
استفاده از مسکنها
داروهایی نظیر ایبوپروفن یا ناپروکسن بهعنوان رایجترین داروها برای کاهش تورم و درد شناخته میشوند که باید تحتنظر پزشک مصرف شوند. زیرا مصرف بیرویه این داروها برای افراد مسن میتواند خطرات بسیاری مانند آسیب به کلیهها، کاهش پلاکت، افزایش غلظت خون و… را به دنبال داشته باشد.
مصرف داروهای استروئیدی و سرکوبکننده سیستم ایمنی
این داروها یکی از رایجترین و مؤثرترین روشهای درمانی هستند و از آنها میتوان بهصورت خوراکی و یا تزریقی استفاده کرد. به طور معمول بهتر است داروهای استروئیدی در افراد مبتلا به دیابت در دوز کمتر و تحتنظر پزشک استفاده شود. همچنین در برخی مواقع اگر داروهای استروئیدی پاسخگوی درمان این بیماری نبود، میتوان از داروهای سرکوبکننده سیستم ایمنی استفاده که متأسفانه این داروها عوارض جانبی بسیاری را برای شخص به دنبال دارند.
جراحی و فیزیوتراپی
جراحی آخرین روش درمانی برای بهبود نقرس کاذب است که معمولاً زمانی انجام میشود که شخص درد شدیدی را تجربه میکند و یا داروهای تجویزشده تأثیری درروند بهبود او نداشتهاند. در این شیوه جراحی پزشک سعی میکند کریستالهای تجمع یافته در مفصل را تا جمعآوری کند تا میزان حملات نقرس را به حداقل برساند. پس از انجام جراحی معمولاً بهمنظور تسریع درروند بهبود بیماری، پزشک به شخص چندین جلسه فیزیوتراپی را پیشنهاد میدهد.
عوارض عدم درمان نقرس کاذب
معمولاً افزایش سن، اختلالات ژنتیکی، عدم تعادل مواد معدنی و… میتواند سبب شود تا شخص به نقرس کاذب مبتلا شود که عدم توجه به درمان بهموقع به این بیماری میتواند سبب شود تا شخص در درازمدت دچار آسیب شدید مفصل یا ابتلا به بیماری آرتروز و رماتیسم شود.
جمعبندی
همانطور که در بخشهای دیگر این مقاله بررسی کردیم، نقرس کاذب نوعی التهاب مفاصل (آرتریت) است که در اثر رسوب کریستالهایی به نام پیروفسفات کلسیم در داخل و اطراف مفاصل ایجاد میشود. اگرچه که نقرس کاذب شباهتهای زیادی به نقرس واقعی دارد، اما بااینحال، کریستالهایی که در بیماری نقرس نقش دارند، مونو سدیم اورات نامیده میشوند و این در حالی است کریستالهای این عارضه را رسوب کریستالهای پیروفسفات کلسیم تشکیل میدهد. بهطورکلی این بیماری بهوضوح با افزایش سن مرتبط است و همچنین حملات حاد نقرس کاذب میتواند ناشی از کمآبی بدن نیز باشد. اگرچه که دلیل این عارضه ناشناخته است؛ اما بهطورکلی هولت سن، آسیب به مفصل، پرکاری تیروئید، نوسانات عناصر بدن و… میتواند در بروز این بیماری مؤثر باشد.
از اینکه تا پایان یکی دیگر از مقالات سایت دکتر عطار با ما همراه بودید، بسیار خرسندیم و امیدواریم این مقاله توانسته باشد یک دیدگاه کلی به شما در خصوص این بیماری و علائم آن بدهد، حتماً سؤالات و تجربیات خود را درزمینهٔ نحوه مراقبت از مفاصل آسیبدیده در اثر نقرس را با ما به اشتراک بگذارید.
سوالات متداول
نقرس کاذب چه تفاوتی با نقرس معمولی دارد؟
اگرچه که نقرس و نقرس کاذب هر دو در اثر رسوب کریستال در مفصل و یا غضروف ایجاد میشوند، اما آنچه این دو بیماری را از هم متمایز میکند، نوع رسوب ایجادشده است. بهطورکلی نقرس توسط کریستالهای مونو هیدرات اورات مونوسدیم ایجاد میشود و نقرس کاذب در اثر کریستالهای پیروفسفات کلسیم (CPP) در شخص بروز میکند.
کدام مفاصل بیشتر تحت تأثیر نقرس کاذب قرار میگیرند؟
در اغلب مواقع نقرس کاذب زانوها را درگیر میکند و این بیماری معمولاً کمتر در مچ دست و مچ پا مشاهده میشود.
آیا نقرس کاذب یک بیماری مزمن است؟
نقرس کاذب معمولاً از یک مفصل ایجاد میشود و شروعی نسبتاً ناگهانی و شدید دارد. علائم این عارضه ممکن است بیمار را از چند روز تا دو هفته از فعالیتهای روزمره بازدارد.
